Jak to z tą mąką w końcu jest?

Często spotykamy się np. w sklepie z różnymi typami mąk. Każdy z nas jest w stanie określić, do czego mniej więcej każdy typ jest przeznaczony. Niemniej jednak postaram się Wam systematyzować „tajemnice” młynów i wyjaśnić jak to w rzeczywistości jest.

 Mieszkając w Polsce zazwyczaj posługujemy się dwoma zbożami z których wytwarza się mąkę tj. pszenicą i żytem. W Chlebowym Domu podczas warsztatów dla dzieci, opowiadamy jakie zboża zostały wykorzystane do stworzenia ciasta na zajęcia. Część dzieci i dorosłych wie, część się domyśla, a część czeka aż im wyjaśnimy.

 Czym jest w ogóle mąka? Uogólniając, to zmielone ziarna zbóż, w różnym stopniu oczyszczone. Czym bliżej środka, tym mniej wartości odżywczych, czym dalej – tym więcej. Można by założyć, że mąka zmielona z ziaren jak najmniej oczyszczonych jest najlepsza. I tak i nie. Wszystko zależy, do czego chcemy jej użyć. Mąki potrzebujemy do wielu rzeczy, ale nie z każdej mąki da się zrobić dokładnie to co chcemy. Życie podpowiada, żeby sugerować się numerkami, które są na opakowaniu. Od razu pojawia się pytanie: co to za numerki i jak je rozumieć?

 Rozwiązaniem zagadki tajemniczych liczb jest słowo – popiół. Ale w mące nie ma przecież popiołu? Nie ma, ale może powstać gdy 100 kg mąki wsadzimy do pieca laboratoryjnego i poczekamy przez godzinę, aż się spopieli w temperaturze 950 stopni C. Po takim doświadczeniu pozostanie garść popiołu. Przykładowo, jeśli ze 100 kg mąki pozostanie 720 gramów popiołu – mąkę oznaczamy typem 720, jeśli 1850 gramów – określamy typem 1850. 

 W związku z tym, że tajemnica numerków na opakowaniu przestałą być już tajemnicą, poniżej przedstawiamy typy mąki pszennej i żytniej.

Mąka pszenna:

  • typ 450 – tortowa: najczystsza polska mąka. Jak sama nazwa mówi, stosujemy ją do robienia ciast tortowych, a także biszkoptów,
  • typ 500 – krupczatka: makarony, ciasta kruche i babki,
  • typ 500 – poznańska i wrocławska (to nazwy własne konkretnych produktów): ciasta drożdżowe, pierogi, makarony, wypieki, pizze, naleśniki, kluski, sosy,
  • typ 550 – luksusowa – nie wiadomo skąd pochodzi jej nazwa, ale polecana jest na wypieki drożdżowe, 
  • typ 650 – bułkowa: bułki, chałki, pączki,
  • typ 750 – mąka chlebowa: typowa mąka do robienia ciasta na chleb,
  • typ 1400 – sitkowa – nazwa bierze się od specyficznego przesiewania i służy do wypieku chleba, 
  • typ 1850 – graham – to już mąka pełnoziarnista, służy do wypieku chleba i bułek, 
  • typ 2000 – razowa – to także mąka pełnoziarnista, bardziej klasyczna niż graham,
  • typ 3000 – zdaje się najwyższy typ dostępnej mąki, na bazie pszenicy orkiszowej.


Mąka żytnia:

  • typ 580 – klasyczna mąka domowa, nadaje się do makaronów i ciast,
  • typ 650 – kolejna mąka do ciast (pytlowa),
  • typ 720 – klasyczna mąka do ciasta na chleb (pytlowa),
  • typ 1400 (sitkowa) – cisto chlebowe,
  • typ 1850 tzw starogardzka – odpowiednik mąki pszennej graham,
  • typ 2000 – klasyczna mąka razowa

 W zestawieniu, które stworzyliśmy można dopatrzyć się braku kilku mąk. Te które są powyżej, są najbardziej znane, a o każdej z nich można stworzyć oddzielny artykuł. Zastosowanie mąk do konkretnych wyrobów też jest częściowo płynne, zwłaszcza jeśli bierzemy tworzenie produktów z mąk mieszanych. Np. nasz Chleb Marianowski robiony jest z 3 rodzajów mąk tj. pszennej 750, żytniej 720 i żytniej 2000.

 Niejako atrakcją dla dzieci jest zgadywanie z jakich mąk jest stworzone przez nas ciasto na warsztaty. Nie jest to łatwe, zwłaszcza dla tak młodych ludzi, którzy dopiero rozpoczynają życiową przygodę z analizą: Co jem? Po co to jem? Czy to jest zdrowe? Zdrowe… Już sam termin „zdrowe” zasługuje na oddzielny wpis blogowy, co w niedalekiej przyszłości może być prawdopodobne 😉

Leave a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *